‘ಅವರಿಗೆ ಜನರೆ ಸಮಸ್ಯೆ, ನಮಗೆ ಜನರೆ ಪರಿಹಾರ’

“ಜನರೆ ಸಮಸ್ಯೆ ಅಂತ ಕಂಡವರು ಅವರು, ಜನರೆ ಶಕ್ತಿ ಅಂತ ನಂಬಿದವರು ನಾವು” – ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮೋದಿ ಭಾವುಕ ವಾಗ್ದಾಳಿ.

written by kavya D 9:01:25 PM  02/05/2026

ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಭಾಷಣದ ಮೇಲಿನ ಧನ್ಯವಾದ ನಿರ್ಣಯದ ಚರ್ಚೆ ವೇಳೆ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ನೆಹರು–ಗಾಂಧಿ ಪರಂಪರೆಯ ಆಡಳಿತದ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರ ಟೀಕೆ ನಡೆಸಿದರು. ಜನರನ್ನು ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದು ಕಂಡ ಹಳೆಯ ಚಿಂತನೆ ಮತ್ತು ಜನರನ್ನು ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ನೋಡಿದ ಹೊಸ ಭಾರತದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ಬಗ್ಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರ.

ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಭಾಷಣದ ಮೇಲಿನ ಧನ್ಯವಾದ ನಿರ್ಣಯದ ಚರ್ಚೆ ವೇಳೆ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದ ನೆಹರು–ಗಾಂಧಿ ಪರಂಪರೆಯ ಆಡಳಿತದ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರ ಹಾಗೂ ತಾತ್ವಿಕ ಟೀಕೆ ನಡೆಸಿದರು. ಈ ಭಾಷಣದ ಮೂಲಕ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ “ಹಳೆಯ ಭಾರತ” ಮತ್ತು “ಹೊಸ ಭಾರತ”ದ ಆಡಳಿತ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದ ನಡುವಿನ ಮೂಲಭೂತ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ದೇಶದ ಮುಂದಿಟ್ಟರು.

ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಅವರ ಮಾತಿನ ಕೇಂದ್ರ ಬಿಂದು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಕುರಿತ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು, ತಮ್ಮ ಸರ್ಕಾರ ಜನರನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ “ಭಾಗೀದಾರರು” ಎಂದು ನೋಡುತ್ತದೆ ಎಂದರೆ, ಹಿಂದಿನ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಆಡಳಿತ ಜನರನ್ನು ಕೇವಲ “ಸಮಸ್ಯೆ”ಗಳಾಗಿ ಕಂಡಿತ್ತು ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದರು. ಈ ಮಾತಿಗೆ ಬೆಂಬಲವಾಗಿ, ಅವರು ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನಿಗಳಾದ ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ಹಾಗೂ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಹಳೆಯ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ಮುಂದಿಟ್ಟರು.

ಜನಸಂಖ್ಯೆ: ಸಮಸ್ಯೆಯೇ ಅಥವಾ ಶಕ್ತಿ?

ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಅವರು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ, ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರು ಒಮ್ಮೆ ತಮ್ಮ ತಂದೆ ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ಅವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. “ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೂ ಸಣ್ಣದಿಲ್ಲ, ಸರಳವೂ ಅಲ್ಲ. ನನ್ನ ತಂದೆಯನ್ನು ಅವರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಎಷ್ಟು ಎಂದು ಕೇಳಿದಾಗ, ‘350 ಮಿಲಿಯನ್’ ಎಂದರು. ಆಗ ಅದೇ ಭಾರತದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ. ಈಗ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 570 ಮಿಲಿಯನ್ ಆಗಿದೆ, ಅಂದರೆ ನನ್ನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಪ್ರಮಾಣವೂ ಅಷ್ಟೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ” ಎಂದು ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ ಹೇಳಿದ್ದಾಗಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ನೆನಪಿಸಿದರು.

ಈ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ, “ಅವರಿಗೆ 350 ಮಿಲಿಯನ್ ಜನರು ಅಂದರೆ 350 ಮಿಲಿಯನ್ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು. ನಮಗೆ 140 ಕೋಟಿ ಭಾರತೀಯರು ಅಂದರೆ 140 ಕೋಟಿ ಪರಿಹಾರಗಳು” ಎಂದು ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸಿದರು. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕತ್ವ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊರೆಯಾಗಿಯೇ ನೋಡಿದರೆ, ಇಂದಿನ ಸರ್ಕಾರ ಅದನ್ನು ದೇಶದ ದೊಡ್ಡ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ, ಜನಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಲಾಭ (Demographic Dividend)ವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತದೆ ಎಂದರು.

ವಿಕಸಿತ ಭಾರತದ ಕನಸು:

ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಹೊಸ ಭಾರತ ಜನರನ್ನು ಭಾರವೆಂದು ಅಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಎಂಜಿನ್ ಎಂದು ನೋಡುತ್ತದೆ. “ವಿಕಸಿತ ಭಾರತ” ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ 140 ಕೋಟಿ ಜನರ ಶ್ರಮ, ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ ಅವಶ್ಯಕ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಈ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವೇ ಹಳೆಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಇಂದಿನ ಆಡಳಿತದ ನಡುವಿನ ಅತಿದೊಡ್ಡ ತಾರತಮ್ಯ ಎಂದು ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟರು.

ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗದ ಪ್ಯಾರಡಾಕ್ಸ್:

ಭಾಷಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗ (Planning Commission) ವಿಷಯವನ್ನೂ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು. ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ಅವರಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತಗೊಂಡ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು 2015ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸರ್ಕಾರ ವಿಸರ್ಜಿಸಿ, ಅದರ ಬದಲು ನಿತಿ ಆಯೋಗ (NITI Aayog)ವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ.

ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಅವರು ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರೇ ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗದ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದ ಘಟನೆಯನ್ನು ಉದಾಹರಿಸಿದರು. ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಭಾಷಣ ಮಾಡುವಾಗ, ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶದ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಜೀಪ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಕತ್ತೆಗಳು (ಮ್ಯೂಲ್ಸ್) ಹೆಚ್ಚು ಉಪಯುಕ್ತವೆಂದು ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ಅವರು ನೆನಪಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗದ ಕಠಿಣ ನಿಯಮಗಳ ಕಾರಣ, ಹಣವನ್ನು ಕೇವಲ ವಾಹನಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು; ಜನರಿಗೆ ಬೇಕಾದ ನೈಜ ಅಗತ್ಯಗಳು ಕಡೆಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರೇ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.

ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡದ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್:

ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಅವರ ಟೀಕೆ ಇಲ್ಲಿಯೇ ತೀವ್ರವಾಯಿತು. “ಅವರು ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಅದನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಧೈರ್ಯ ತೋರಲಿಲ್ಲ. ಕಾರಣ, ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗ ಅವರ ತಂದೆಯೇ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಸಂಸ್ಥೆ. ಸ್ಥಿತಿಗತಿಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದೇ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ರಾಜಕೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ” ಎಂದು ಮೋದಿ ಆರೋಪಿಸಿದರು.

ಇದೇ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ, ತಮ್ಮ ಸರ್ಕಾರ ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗವನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಿ, ಸಹಕಾರಾತ್ಮಕ ಫೆಡರಲಿಸಂನ ತತ್ವದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತ ನಿತಿ ಆಯೋಗವನ್ನು ತರಬೇಕಾಯಿತು ಎಂದು ಅವರು ವಿವರಿಸಿದರು. ಇದು ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹಾಗೂ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ ಎಂದರು.

ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಸಿಲುಕಿದೆ?

ಭಾಷಣದ ತುಂಬಾ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ ಸದಸ್ಯರಿಂದ ಘೋಷಣೆಗಳು ಹಾಗೂ ಆಕ್ಷೇಪಗಳು ಕೇಳಿಬಂದರೂ, ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ತಮ್ಮ ವಾಗ್ದಾಳಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷ ಇಂದಿಗೂ ತನ್ನದೇ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಕೊಂಡಿದೆ, ಜನರನ್ನು ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ನೋಡುವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು.

ಹಳೆಯ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಮನಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಬಯಲಿಗೆ ತರುತ್ತವೆ ಎಂದು ಮೋದಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟರು. ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಸಾಧನೆಯಾಗಿ ನೋಡುವ ಬದಲು, ಅದು ಸಮಸ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಳವೆಂದು ಭಾವಿಸಿದ್ದೇ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ದೊಡ್ಡ ವೈಫಲ್ಯ ಎಂದರು.

ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಹೊಸ ದೃಷ್ಟಿ:

ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ತಮ್ಮ ಸರ್ಕಾರದ ಕಲ್ಯಾಣ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಈ ಹಳೆಯ ಚಿಂತನೆಗೆ “ಪ್ರತಿವಿಷ” (Antidote) ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದರು. ಪಿಎಂ ಕಿಸಾನ್, ಜಲ್ ಜೀವನ್ ಮಿಷನ್ ಮುಂತಾದ ಯೋಜನೆಗಳು ಶೇಕಡಾ 100ರಷ್ಟು ಲಾಭ ತಲುಪಿಸುವ (saturation approach) ಗುರಿಯೊಂದಿಗೆ ಜಾರಿಯಾಗುತ್ತಿವೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದರು. ಜನರನ್ನು ಅಂಕಿಅಂಶಗಳಾಗಿ ಅಲ್ಲ, ಹಕ್ಕುದಾರರಾಗಿ ನೋಡುವುದೇ ಈ ಹೊಸ ಆಡಳಿತದ ತತ್ವ ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದರು.

🔶 ರಾಜಕೀಯ ಸಂದೇಶ ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಪರಿಣಾಮ:

ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ಈ ಭಾಷಣವು ಕೇವಲ ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಒಳಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ; ಇದರ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂದೇಶ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಚರ್ಚೆಗೆ ಗ್ರಾಸವಾಯಿತು. “ಜನರೆ ಸಮಸ್ಯೆ” ಎನ್ನುವ ಹಳೆಯ ಆಡಳಿತ ಚಿಂತನೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ “ಜನರೆ ಪರಿಹಾರ” ಎನ್ನುವ ವಾಕ್ಯ ರಾಜಕೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಬಿಜೆಪಿ ಸರ್ಕಾರದ ಆಡಳಿತ ತತ್ವವನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ಆದರೆ ಬಲವಾಗಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ರಾಜಕೀಯ ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಭೀತಿಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡುವ ಬದಲು, ಅದನ್ನು ಅವಕಾಶವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಬೇಕು. ಯುವಜನಾಂಗ, ಮಹಿಳೆಯರು, ರೈತರು ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಮಿಕರು—all-inclusive growthಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬೇಕು ಎಂಬುದೇ ಸರ್ಕಾರದ ಗುರಿ. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕೇ ಕೌಶಲ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ, ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ, ಡಿಜಿಟಲ್ ಇಂಡಿಯಾ, ಮೇಕ್ ಇನ್ ಇಂಡಿಯಾ ಮುಂತಾದ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.

ಇನ್ನು ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಈ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದು, ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಇತಿಹಾಸದ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ರಾಜಕೀಯ ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆಕ್ಷೇಪ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಮತ್ತೆ一次 ಜನಸಂಖ್ಯೆ, ಆಡಳಿತ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ಜನಕೇಂದ್ರಿತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕುರಿತ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತಂದಿವೆ.

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, “ಅವರಿಗೆ ಜನರೆ ಸಮಸ್ಯೆ, ನಮಗೆ ಜನರೆ ಪರಿಹಾರ” ಎಂಬ ವಾಕ್ಯವು ಕೇವಲ ಭಾಷಣದ ಸಾಲಲ್ಲ, ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯ ನಾರೆಯಾಗಿ, ಆಡಳಿತದ ತತ್ವವಾಕ್ಯವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಇದು ಹಳೆಯ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಭಾರತದ ನಡುವಿನ ಚಿಂತನಾ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತೋರಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯುತ ಸಂದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಒಟ್ಟಾರೆ, ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರ ಈ ಭಾಷಣ ಕೇವಲ ರಾಜಕೀಯ ಟೀಕೆಯಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಆಡಳಿತದ ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ನಡುವಿನ ಹೋರಾಟವನ್ನೂ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಿತು. “ಜನರೆ ಸಮಸ್ಯೆ” ಎನ್ನುವ ಹಳೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ “ಜನರೆ ಪರಿಹಾರ” ಎನ್ನುವ ಹೊಸ ದೃಷ್ಟಿಯತ್ತ ಭಾರತ ಸಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ದೇಶಕ್ಕೆ ನೀಡಿದರು.